Skawa Wadowice logo klubuJeden z najstarszych polskich klubów sportowych zlecił mi odświeżenie swojego znaku. Przy okazji sięgnąłem do historii Skawy Wadowice, która od zarania przeplatała się z krakowskimi klubami. Największym sukcesem piłkarzy były występy w III lidze.


© Autor: Jakub Malicki

Ile jest miast w Polsce, które są tak mocno kojarzone z jednym człowiekiem? Karol Wojtyła, będąc papieżem, często przyznawał się do swoich korzeni, a wadowickie kremówki można uznać za równie sławne, co krakowskie obwarzanki i rogale świętomarcińskie. Nawet w symbolice miejskiej znalazły się klucze Piotrowe – figurę tę można dostrzec w herbie oraz logo miasta.

Skawa Wadowice logo klubuHerb i logo Wadowic / Źródło: wadowice.pl

Dzisiaj jednak miasto, zamieszkane przez 19 tys. osób, może pochwalić się nie tylko Ojcem Świętym i kremówkami, ale także znanymi firmami z branży spożywczej, takimi jak „Maspex” (m.in. soki, napoje, makarony, dżemy) czy Zakłady Przemysłu Cukierniczego „Skawa” (pierniczki, wafelki w czekoladzie).

Skawa Wadowice logo klubu

Nazwę „Skawa” – pochodzącą od rzeki – nosi także miejscowy klub sportowy, założony w 1907 roku przez członków cechów rzemieślniczych. Pierwszym prezesem został ślusarz Ignacy Markielowski. W mieście istniała wówczas także drużyna gimnazjalistów, nosząca nazwę „Vadovia”. Podobno jesienią 1907 roku z inicjatywy Romana Dietla, drużyna gimnazjalistów rozegrała mecz z krakowskim zespołem „Czerwonych” (zwaną drużyną Jenknera), czyli protoplastą Wisły Kraków, uległszy 0-7.


Historia znaku

Przed 1939 rokiem Skawa nie osiągnęła większych sukcesów. Klub borykał się z problemami finansowymi. Z tego powodu doszło do fuzji Skawy z miejscowym oddziałem („gniazdem”) TG Sokół. W międzywojennych Wadowicach znacznie silniejszą drużynę miała Polonia (założona w 1919 r. pod nazwą „Czarni”), w której pogrywali żółnierze z tamtejszego pułku piechoty. Kryzys lat 30. spowodował jednak rozwiązanie konkurencyjnego klubu i przenosiny zawodników do Sokoła-Skawy.

Skawa Wadowice logo klubuJeśli przyjąć, że naszywka na koszulkach była znakiem klubu – najstarszym znanym symbolem Skawy jest monogram „SW” widoczny na koszulkach drużyny z 1934 roku. Trzy lata później sekcja piłkarska i bokserska odłączyły się od Sokoła i funkcjonowały pod mianem KS Skawa.

Skawa Wadowice logo klubuPo II wojnie światowej klub został reaktywowany pod zarządem Organizacji Młodzieży Towarzystwa Uniwersytetu Robotniczego, czyli socjalistycznej młodzieżówki, wchłoniętej w 1938 r. przez ZMP. Drużyna pod nazwą OMTUR Skawa występowała w rozgrywkach bielskiej klasy A i B, należąc do najsilniejszych w okolicy. W 1949 r. wadowiczanie wygrali klasę A, następnie zostali przeniesieni do Krakowskiego OZPN. W trakcie reorganizacji sportu na wzór radziecki trafili na krótko pod skrzydła zrzeszenia Związkowiec, by w 1950 r. zostać wchłoniętym przez ZS Kolejarz. W 1957 r. obok członu Kolejarz, w nazwie pojawiła się znowu „Skawa”.

Pierwsza połowa lat 60. przyniosła rozwój sekcji piłkarskiej, drużyna awansowała do III ligi. Wówczas także zaszły zmiany organizacyjne – klub trafił pod patronat zrzeszenia LZS – od 1962 r. nazwa brzmiała LKS Skawa.

Skawa Wadowice logo klubu

W tym okresie powstał najprawdopodobniej pierwowzór znaku, który jest używany do dzisiaj. Kolorystyka herbu nawiązywała do emblematu LZS (zieleń, czerwień i złoty). Na późniejszych pamiątkach, proporczykach i odznakach, różniła się barwą pola z nazwą klubu, przyjmując kolor żółty, zielony lub czerwony.

Skawa Wadowice logo klubuPod patronatem Ludowych Zrzeszeń Sportowych klub funkcjonował do końca XX wieku. W latach 90-tych Skawa utrzymywała się dzięki wsparciu miejscowych przedsiębiorstw, m.in. wspomnianych na początku artykułu – Zakładów przemysłu Cukierniczego „Skawa” i „Maspexu” oraz piekarni, spółdzielni mleczarskiej i Fabryki Urządzeń Mechanicznych i Sprężyn „Bumar-FUMiS”.

Skawa Wadowice logo klubu

W 2000 r. zmieniono nazwę na Miejski Klub Sportowy „Skawa”, pod którą wadowiczanie funkcjonują do dzisiaj. W pierwszych latach częściej spotykanym herbem była wersja z czarnymi napisami i obrysami, choć stosowano także wersje ze złotymi – taki znak towarzyszył obchodom 100-lecia, gdy Skawa mierzyła się w meczu towarzyskim z Wisłą Kraków (wynik 1-5).


Rebranding w 2019 r.

Największym sukcesem piłkarzy miejskiej Skawy był awans do czwartej ligi w 2004 r., w której utrzymali się przez 2 lata. Kolejne sezony przyniosły balansowanie pomiędzy 5. i 6. poziomem rozgrywek, a w 2016 r. Skawa zleciała do klasy A… Seniorska drużyna straciła na znaczeniu, ale w klubie postawili na szkolenie dzieci. Prowadzą także sekcje koszykówki i siatkówki, które powstały w czasach patronatu kolei.

Jak widzimy, w ostatnich latach herb klubu był niespójny i mało atrakcyjny. Nowe władze Skawy postanowiły zadbać o wizerunek. Trafili do mnie i zapytali o możliwość ujednolicenia herbu oraz opracowanie księgi znaku. Ustaliliśmy, że znak zostanie odświeżony i uproszczony do 2 kolorów. Żółty nie jest zdefiniowany w statutowych barwach Skawy, odnosi się do czasów patronatu LZS, więc nic nie stało na przeszkodzie, by uwolnić herb od trzeciego koloru.

Skawa Wadowice logo klubuJak widzimy, wcześniejszy znak MKS Skawa miał także sporo niedociągnięć projektowych, że wspomnimy rachityczne liternictwo i niekonsekwentnie wyrysowane kontury tarczy. Żółty kolor napisu na białym polu powodował ryzyko słabszej czytelności. W nowym znaku postanowiłem zmienić jego kolor, ale także kształt poziomego pola tarczy, zakrzywiając je po bokach pod identycznym kątem, co w górnej części emblematu.

Skawa Wadowice logo klubuLiternictwo zostało wyrysowane od nowa. Nadałem glifom bardziej obły charakter – w czym można doszukać się nawiązania do fal rzeki, od której klub zaczerpnął nazwę.

Oprócz znaku, stworzyłem dla klubu także motyw graficzny – 6 pasów cieniowanych od spodu po łuku – do wykorzystania w identyfikacji wizualnej, w grafikach internetowych lub na koszulkach piłkarskich.

Skawa Wadowice logo klubuKlub otrzymał także podstawową księgę znaku, zawierającą reguły jego stosowania, definicje kolorów i typografii oraz projekty podstawowych materiałów CI.

Skawa Wadowice logo klubu

Nowy herb został oficjalnie zaprezentowany w czwartek, 7 marca na stronie klubu. Czas pokaże, w jakim stopniu projekt zostanie wdrożony – ujednolicony emblemat, księga znaku, to zaledwie podstawowe narzędzia budowy wizerunku, rozwój klubu zależy od kompetencji, zaangażowania kreatywności jego członków.

Skawa Wadowice logo klubuNa koniec dodajmy, że działania marketingowe będą rozwijane w myśl hasła „Ponadwiekowa tradycja”, bo też w klubie słusznie uznali, że trzeba się chwalić jego długowiecznością. Spośród klubów sportowych, dla których zaprojektowałem herb – Skawa jest najstarsza.

Logo firmowe, znaki graficzne, herby sportowe


Źródła:
Księga pamiątkowa; 90 lat małopolski związek piłki nożnej, pod red. A. Gowarzewskiego; Wydawnictwo GiA 2010
Historia Skawy Wadowice dostęp: 2019/03/10