TKS Toruń logo klubuPierwsza drużyna z Pomorza w futbolowej ekstraklasie pochodziła z Torunia. Także TKS najwcześniej z tamtejszych klubów wywalczył medal w hokejowych Mistrzostwach Polski. Został jednak zapamiętany głównie dzięki najwyższej porażce w historii naszej ligi piłkarskiej.


© Autor: Jakub Malicki

Nie udało się Elanie, choć była blisko w 1997 roku (3. miejsce w II lidze). Pół wieku wcześniej próbował Pomorzanin, lecz także nie przywrócił ekstraklasy dla Torunia… wytęsknionej ligi, której progi przekroczył w okresie międzywojennym Toruński Klub Sportowy. Najmocniejsza pomorska drużyna w trzeciej dekadzie XX wieku.

Po latach w zaborze pruskim, Toruń powrócił do Polski w 1920 roku, stając się centrum kulturalnym i stolicą województwa pomorskiego. W 1921 roku powstał tam Wojskowy Klub Sportowy, który dwa lata później przyjął nazwę „Gryf”. Od końca XIX wieku istniało także gniazdo Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, z którego w 1922 roku wyodrębniono drużynę piłkarską. Nowy klub zyskał nazwę Toruński Klub Sportowy.

Pierwszym znaczącym wynikiem klubu było wygranie pomorskich rozgrywek w 1925 i zakwalifikowanie się do Mistrzostw Polski. W swojej grupie TKS okazał się silniejszy od Polonii (3-1, 2-0), ale dwukrotnie przegrał z Wartą (2-4, 0-2). W kolejnym roku torunianie również rywalizowali w Mistrzostwach Polski, tym razem Polonia zrewanżowała im się za wcześniejsze porażki („Czarne Koszule” wygrały 3-2, 3-0). Na pocieszenie TKS pozostały wysokie zwycięstwa nad wileńskim WKS 1. pp Legionów (6-0, 7-2).

TKS uczestniczył w debiutanckich rozgrywkach o Puchar Polski (1926), gdy zakwalifikował się do „czołowej dziewiątki” i w fazie grupowej ograł Warszawiankę 5-3, lecz następnie poległ z Wartą Poznań (0-7) oraz pierwszym sezonie ligi państwowej.

TKS Toruń logo klubuW ligowym debiucie toruński klub pokonał Polonię Warszawa 4-3, pierwszą bramkę w meczu strzelił dla gospodarzy Paweł Gumowski, a relację ze spotkania możemy przeczytać w „Przeglądzie Sportowym”: Rozgrywki T.K.S.-u z Polonią należą w Toruniu do najpiękniejszych. Ostatnio były one też istnym koncertem piłkarskim, w którym uwidoczniły się wybory obu drużyn. T.K.S. cechuje przede wszystkim technika i gra kombinacyjna. Polonia góruje znów szybkością w ataku, a zwłaszcza skrzydeł […] Pierwsza połowa niedzielnych zawodów należała całkowicie do T.K.S.-u, wspieranego zresztą przez silny wiatr. Atak Polonii tylko kilka razy zdołał przejść pod bramkę przeciwnika. Rezultatem tej części gry były 4 bramki dla T.K.S.-u, podczas gdy Polonia oddała na bramkę przeciwnika tylko jeden strzał […]”

W całym sezonie TKS odniósł 11 zwycięstw (oprócz debiutanckiego tryumfu nad Polonią, u siebie: 6-3 nad Wartą, 1-0 z ŁKS, 2-1 z Klubem Turystów, 4-2 z Warszawianką, 4-3 z Jutrzenką oraz na wyjeździe 5-2 z Polonią, 4-0 z Czarnymi, 5-2 z Hasmoneą, 2-0 Warszawianką i 4-2 z Jutrzenką), co dało niezłe, 10. miejsce w końcowej tabeli rozgrywek.[1]

TKS Toruń logo klubuDo historii przeszedł jednak mecz TKS w Krakowie, gdzie Wisła strzeliła im 15 bramek! Wynik okazał się najwyższym zwycięstwem w historii ekstraklasy (choć nie Mistrzostw Polski), do dzisiaj nie pobitym.

TKS Toruń logo klubuTorunianie zagrali tam w rezerwowym składzie (dziesięcioosobowym sic!), a o kulisach ich wyjazdu można przeczytać w książce Andrzeja Gowarzewskiego o Wiśle, w której autor przybliża historię aresztowania sześciu kluczowych zawodników TKS przez żandarmerię wojskową w celu nakłonienia ich do gry w meczu drużyn wojskowych.[2]

Pomimo klęski w Krakowie, jubileuszowy rok 1927 był dla torunian bardzo udany. W kolejnym sezonie klub popadł w tarapaty finansowe i nie dokończył rozgrywek. Odniósł tylko dwa zwycięstwa (2-0 nad ŁKS i 2-1 nad Legią) i tyle samo remisów i z hukiem pożegnał piłkarską elitę. W tym czasie sekcja hokejowe odniosła sukces – zajmując 3. miejsce w Mistrzostwach Polski.

TKS Toruń logo klubuAfisz meczu TKS-29 – Gryf; Źródło: http://kpbc.umk.pl

Rok później toruński klub zawiesił działalność, po czym został reaktywowany pod nazwą TKS-29. Zmiana nazwy jak lekarstwo na kłopoty finansowe – już w dawnych czasach stosowano takie tricki…

W 1930 roku piłkarze wygrali rozgrywki Pomorskiego OZPN, lecz w eliminacjach o ligę okazali się słabsi od Legji Poznań (2-4, 2-5) i WKS Łódź (3-1, 0-3), wyprzedzając jedynie Skrę Warszawa (5-3, 6-3). Brak awansu musiał być sporym zawodem dla działaczy, skoro rok później postanowiono zlikwidować klub, a sekcję piłkarską, pływacką i tenisową przejęli lokalni rywale. Hokeiści również nie uratowali TKS-u, który w 1931 roku zniknął ze sportowej mapy Polski.

Ocena znaku
Logo Toruńskiego Klubu Sportowego narysowałem na bazie odznaki z charakterystyczną kompozycją literniczą w środku czerwonej tarczy. Podobny monogram widniał także na strojach sportowców, jednak tam litery miały prosty charakter.

TKS Toruń logo klubuWydano również odznakę o podobnym układzie literniczym, jednak nie widziałem oryginału i nie znam jej kolorów. Za to barwy logo widocznego pod tytułem wpisu są znane i zapewne tak prezentował się znak klubu (w internecie można znaleźć wersję biało-niebieską, jednak kroje widniejące na tamtym wzorze nie istniały przed wojną, więc logo wydaje się wadliwe).

Na odznace, którą narysowałem – również liternictwo zwraca uwagę – zastosowano bowiem dwa kroje pisma na otoku (grotesk dla napisu „Toruński Klub Sportowy” i szeryfowy dla nazwy miasta). Litery tworzące monogram również mają nieregularne zakończenia, co nadaje charakteru całej kompozycji. Czytelność niezła, choć napis na otoku ginie w pomniejszeniu, co jest największą wadą tego znaku.

TKS Toruń logo klubu

Jak oceniasz logo Toruńskiego Klubu Sportowego?

  • 4 #wartościowe (59%, 19 razy oceniany)
  • 5 #doskonałe (28%, 9 razy oceniany)
  • 3 #poprawne (13%, 4 razy oceniany)
  • 2 #niedopracowane (0%, 0 razy oceniany)
  • 1 #koszmarne (0%, 0 razy oceniany)

Ilość głosów: 32

Loading ... Loading ...


Ocena polskielogo.net:

Oryginalność

Czytelność

Precyzja wykonania

Liternictwo

Ponadczasowość formy


Średnia ocena: 3,0

[1]Andrzej Gowarzewski: Encyklopedia piłkarska FUJI, O tytuł Mistrza Polski 1921-2000: Katowice 2000

[2]Andrzej Gowarzewski: Encyklopedia piłkarska FUJI, Kolekcja klubów, tom 3: Wisła Kraków 90 lat Białej Gwiazdy; Katowice 1996